Henk Wijninga (67) uit Terwispel noemt zichzelf een bofkont. Hij kent veel mensen die - net als hij - de ziekte van Kahler hebben, maar die niet meer leven. Wijninga heeft de ongeneeslijke kankersoort al vijf jaar.
Ervaringsverhalen
Hoe eerder, hoe beter
dec 2010 | Henk Wijninga

'Het lastige van Kahler is dat de symptomen niet altijd direct herkend worden'
Door GERRIE RIEMERSMA
Hoe eerder de ontdekking van kanker, hoe groter de kans op genezing. KWF Kankerbestrijding voert campagne om mensen met mogelijke signalen sneller naar de huisarts te laten gaan. Henk Wijninga uit Terwispel was snel.
Henk Wijninga (67) uit Terwispel noemt zichzelf een bofkont. Hij kent veel mensen die - net als hij - de ziekte van Kahler hebben, maar die niet meer leven. Wijninga heeft de ongeneeslijke kankersoort al vijf jaar.
Dat zijn ziekte nu blijkbaar onder controle is, heeft Wijninga mede te danken aan de snelle diagnose en de daarop volgende behandeling. Daarvan is hij overtuigd.
Hij was in september 2005 net met prepensioen toen het hem na het bukken helemaal zwart voor de ogen werd. “Ik ben twintig jaar lang yogadocent geweest, ik ken mijn lichaam in al zijn vezels. Ik wist dat er wat aan de hand was. Ik belde direct met de dokter."
Huisarts Andries Hoekstra uit Tijnje nam Wijninga direct heel serieus en deed een bloedproef. “Ik was nooit ziek." Hoekstra stuurde hem door naar De Tjongerschans in Heerenveen. Drie dagen later was de diagnose bekend: multipel myeloom, oftewel de ziekte van Kahler. Deze vorm van kanker komt met name voor bij mensen die ouder dan zestig zijn.
Bij Kahler woekeren plasmacellen in het beenmerg, die bloedcellen verdringen. Simpel gezegd worden daardoor botten aangetast of verweken wervels. Ook kunnen er tumoren in het beenderengestel ontstaan. Wijninga was er vroeg bij. “Mijn botten zijn nog niet aangetast."
KWF Kankerbestrijding hamertop het belang van een snelle diagnose. “Bij heel veel kankersoorten kan dat echt schelen." Hoe eerder de diagnose, hoe sneller de behandeling en hoe groter de kans op herstel. Multipel myeloom is niet te genezen, maar wel te vertragen, zo blijkt uit Wijninga's verhaal. “Het lastige van Kahler is dat de symptomen niet altijd direct herkend worden."
Kahler is met 700 nieuwe patiënten per jaar een niet veel voorkomende kankersoort. Bij veel patiënten begint de ziekte met lage rugpijn.
Huisartsen zijn meestal niet alert op Kahler, omdat lage rugpijn bij veel mensen voorkomt en in de meeste gevallen is de pijn vervelend maar onschuldig. “Maar als mensen ook klagen over gewichtsverlies, vermoeidheid of gevoeligheid voor infecties, dan kan een bloedtest al gauw duidelijk maken of er meer aan de hand is."
Na de diagnose heeft Wijninga een lange weg afgelegd. Om de ziekte te keren onderging hij in het UMCG in Groningen een stamceltransplantatie. Eerst werden er goede stamcellen weggenomen, daarna werd met een zeer hoge dosering chemo het beenmerg doodgemaakt. Beenmerg is cruciaal voor de aanmaak van bloed. Na de chemokuur werden de stamcellen teruggebracht in het bloed, zodat die nieuw beenmerg zouden activeren.
De behandeling was succesvol, alhoewel er verschillende complicaties optraden. In het begin slikte Wijninga medicijnen, die bij veel patiënten een pijnlijk of doof gevoel geven in handen en voeten, polyneuropathie genaamd.
De man uit Terwispel heeft nog altijd weinig gevoel in zijn voeten. “Maar daar is mee te leven", vindt hij. De medicijnen hoeft hij niet meer te slikken. Door alle behandelingen is zijn weerstand wel slechter geworden. Hij heeft daarna verschillende kwalen gehad, zoals longontstekingen en gordelroos.
“Ik weet dat de ziekte terug zal komen." Met die dreiging kan hij goed omgaan. “Gemiddeld overlijden Kahler-patiënten zes jaar na de diagnose. Door medicijnen leven ze steeds langer. Ik slik geen medicijnen en leef nog en bij controles gaat het tot nog toe goed.”
“Misschien dat ik door mijn yoga-achtergrond en de daarbij behorende oosterse filosofie de ziekte beter kan relativeren. Ik ben altijd gezond geweest, ik heb veel familie aan kanker verloren. En nu heb ik ook wat."


